بعد از انجام تعویض مفصل شانه، مهم ترین مرحلهای که مستقیما روی نتیجه نهایی تاثیر میگذارد، مراقبتهای پس از جراحی است. بسیاری از بیماران تصور میکنند بخش اصلی درمان همان اتاق عمل است؛ در حالی که واقعیت این است که روند بهبودی، بازگشت حرکت طبیعی شانه و کاهش درد، درست از لحظهای آغاز میشود که به خانه برمیگردید. اگر این روزها درگیر تصمیمگیری برای جراحی هستید یا بهتازگی عمل کردهاید، احتمالا نگرانیهایی درباره نحوه خوابیدن، میزان فعالیت، زمان شروع فیزیوتراپی یا حتی کارهای ساده روزمره دارید. این نگرانیها کاملا طبیعی است و داشتن یک راهنمای روشن میتواند هم اضطراب شما را کمتر کند و هم به بهبودی سریعتر و ایمنتر کمک کند. اگر میخواهید بدانید چگونه میتوان دوران نقاهت را کوتاهتر، ایمنتر و بدون دردسر پشت سر گذاشت، ادامه مطلب را از دست ندهید.
نکات مراقبتی بعد از عمل تعویض مفصل شانه
بعد از جراحی تعویض مفصل شانه، رعایت چند نکته کلیدی میتواند روند بهبودی را سریعتر و ایمنتر کند. این توصیهها به شما کمک میکند درد و ورم بهتر کنترل شود، دامنه حرکتی شانه بهتدریج برگردد و از هرگونه آسیب احتمالی جلوگیری شود. مهمترین نکات مراقبتی عبارتاند از:
مراقبت از بانداژ و بخیهها
پس از جراحی تعویض مفصل شانه، تمیز و خشک نگه داشتن پانسمان اهمیت زیادی دارد. تا زمانی که پزشک اجازه نداده است، نباید محل بخیه خیس شود یا در معرض رطوبت قرار بگیرد. در صورتی که ترشح غیرعادی، بوی نامطبوع، قرمزی یا درد غیرمعمول در محل زخم مشاهده کردید، بهتر است بلافاصله با پزشک تماس بگیرید تا از بروز عفونت جلوگیری شود.
کنترل درد و التهاب
در روزهای اول، احساس درد و ورم طبیعی است و معمولا با مصرف داروهای تجویزی بهخوبی کنترل میشود. استفاده از کمپرس سرد چند بار در روز میتواند التهاب را کاهش دهد و احساس آرامش بیشتری ایجاد کند. از مصرف خودسرانه داروهای رقیقکننده خون یا مسکنهای غیرتجویزی پرهیز کنید، زیرا ممکن است روند ترمیم را مختل کنند.
نحوه صحیح خوابیدن و استراحت
برای جلوگیری از فشار آمدن به شانه جراحیشده، بهترین حالت خوابیدن به صورت نیمهنشسته است؛ بهطوریکه چند بالش پشت کمر و زیر دست قرار گیرد. تا مدتها نباید روی شانه عملشده بخوابید. همچنین هنگام جابهجایی یا تغییر وضعیت، از حرکات سریع و ناگهانی خودداری کنید تا به بافتهای ترمیمشونده آسیبی نرسد.
اگر پس از مطالعه اطلاعات این مقاله، تمایل دارید وضعیت خود را بهصورت دقیقتر با دکتر احمدرضا میربلوک در میان بگذارید و تزریق خود را انجام دهید، کافیست فرم زیر را پر کنید. تیم مشاوره دکتر میربلوک در سریعترین زمان ممکن با شما تماس خواهند گرفت.
استفاده از اسلینگ یا آویز دست
در هفتههای ابتدایی، استفاده از اسلینگ برای ثابت نگهداشتن شانه ضروری است و باید مطابق با توصیه پزشک از آن استفاده کنید. این وسیله به کاهش درد و جلوگیری از حرکات ناخواسته کمک میکند. باز کردن اسلینگ فقط هنگام انجام تمرینات فیزیوتراپی مجاز است. برای جلوگیری از خشکی مفصل آرنج و مچ، چند حرکت سبک و بدون فشار در طول روز کافی خواهد بود.
شروع فیزیوتراپی و تمرینات حرکتی
فیزیوتراپی نقش کلیدی در بازگشت توان حرکتی و تقویت عضلات شانه دارد. جلسات معمولا با حرکات بسیار آرام و کنترلشده آغاز میشود و بهتدریج شدت آنها افزایش مییابد. در این دوره باید از هرگونه حرکت سنگین، بالا بردن دست بالاتر از شانه یا فعالیتهایی که به مفصل فشار وارد میکنند خودداری کنید تا روند ترمیم بهدرستی پیش برود.
شاید این مطلب برای شما مفید باشد: اوزون تراپی شانه
مراقبت در فعالیتهای روزمره
در هفتههای اول بهتر است فعالیتهای روزمره را سادهتر کنید. استفاده از لباسهای دکمهدار یا زیپدار کمک میکند بدون نیاز به بالا بردن دست لباس بپوشید. هنگام استحمام هم بهتر است از فردی کمک بگیرید تا از لیز خوردن یا فشار ناخواسته بر شانه جلوگیری شود. همچنین توصیه میشود از رانندگی، حمل اجسام سنگین و کارهای سخت خانه برای مدتی خودداری کنید.
تغذیه و سبک زندگی مناسب
رعایت تغذیه سالم در دوران نقاهت نقش زیادی در ترمیم بافتها دارد. مصرف پروتئین کافی، میوهها، سبزیجات و آب فراوان به بهبود سریعتر کمک میکند. از سیگار و الکل دوری کنید، زیرا روند ترمیم را کند میکنند. پیادهرویهای کوتاه و سبک نیز بدون فشار به شانه، گردش خون را بهتر کرده و روند بهبودی را تسریع میکند.
پیگیری منظم با پزشک
ویزیتهای بعد از جراحی بخشی از فرآیند درمان هستند و باید طبق برنامه انجام شوند. در این جلسات، وضعیت ترمیم زخم، پیشرفت حرکتی و نیاز به تنظیم تمرینات بررسی میشود. اگر در هر مرحله با علائم غیرطبیعی مانند درد شدید، بیحسی ناگهانی یا کاهش حرکت مواجه شدید، لازم است سریعا موضوع را با پزشک در میان بگذارید.
بعد از تعویض مفصل شانه چه زمانی میتوانم دستم را دوباره حرکت بدهم؟
پس از جراحی تعویض مفصل شانه، بسیاری از بیماران این سوال را دارند که دقیقا از چه زمانی میتوانند دوباره دست خود را حرکت دهند و چه میزان فعالیت برایشان ایمن است. واقعیت این است که روند شروع حرکت کاملا مرحلهبهمرحله پیش میرود و باید با نظر جراح و فیزیوتراپیست هماهنگ باشد. حرکت دادن دست زودتر از زمان مناسب میتواند به بافتهای در حال ترمیم فشار وارد کند و تاخیر بیش از حد نیز احتمال خشکی و محدودیت حرکتی را افزایش میدهد.
برای اینکه تصویر روشنی از روند بهبودی داشته باشید، در ادامه مراحل شروع حرکت پس از تعویض مفصل شانه را بهصورت منظم و قابلفهم توضیح دادهایم تا بدانید هر مرحله چه زمانی آغاز میشود و چه انتظاری میتوان داشت.
شروع حرکتهای بسیار ملایم در روزهای اول
در همان چند روز ابتدایی پس از جراحی، فیزیوتراپیست معمولا حرکات بسیار سبک و بدون فشار را آغاز میکند تا از خشکی مفصل جلوگیری شود. این حرکات شامل جابهجاییهای کوچک و کنترلشده است و هدف آن تنها حفظ انعطاف اولیه مفصل است.
آغاز حرکات پاندولی پس از ۲ تا ۳ هفته
حدود دو تا سه هفته بعد از عمل، بیمار میتواند حرکتهای پاندولی و دامنه حرکتی محدود را شروع کند. این حرکات تحت نظر متخصص انجام میشود و کمک میکند مفصل جدید بدون درد و فشار، شروع به حرکت کند.
افزایش دامنه حرکتی از هفته چهارم به بعد
از هفته چهارم، با کاهش درد و ورم، تمرینات فعالتر میشوند و بیمار میتواند برخی حرکات ساده را بهصورت مستقل انجام دهد. این مرحله آغاز بازگشت واقعی عملکرد شانه است و پیشرفت آن به تداوم تمرینات بستگی دارد.
شما میتوانید برای دریافت نوبت و مشاوره آنلاین بر روی دکمه زیر کلیک کنید.
انجام فعالیتهای سبک تا ۶–۸ هفته
معمولا بین هفته ششم تا هشتم، بیمار قادر است کارهای روزمره سبک مثل لباس پوشیدن، خوردن غذا و انجام امور شخصی را بدون درد قابلتوجه انجام دهد. البته هنوز باید از فعالیتهای سنگین یا حرکاتی که دست را بالاتر از شانه میبرد پرهیز شود.
بازگشت طبیعیتر حرکت شانه تا سه ماه
حدود سه ماه پس از جراحی، دامنه حرکتی شانه گستردهتر میشود و بسیاری از فعالیتها بدون محدودیت جدی قابل انجام است. این مرحله زمانی است که بیمار بیشتر احساس میکند شانه عملکرد طبیعیتری پیدا کرده است.
تکمیل بهبودی و بازگشت قدرت کامل تا شش ماه
برای بازگشت کامل قدرت عضلانی و تثبیت کامل مفصل جدید، معمولا چهار تا شش ماه زمان لازم است. این مرحله پایان روند اصلی ترمیم است و با تداوم تمرینات، نتیجه جراحی پایدارتر و مطمئنتر خواهد شد.
چقدر طول میکشد تا بعد از تعویض مفصل شانه بهبودی حاصل شود؟
مدتزمان بهبودی پس از تعویض مفصل شانه برای هر فرد متفاوت است، اما معمولا یک الگوی مشخص وجود دارد که میتواند دید روشنی از روند ترمیم ارائه دهد. در هفتههای اول، تمرکز اصلی بر کنترل درد، مراقبت از زخم و بازگشت تدریجی حرکت است. بیشتر بیماران طی ۴ تا ۶ هفته اول قادر به انجام بسیاری از کارهای روزمره سبک میشوند، اما هنوز باید از حرکات سنگین و بالا بردن دست اجتناب کنند.
با شروع فیزیوتراپی و افزایش تدریجی دامنه حرکتی، قدرت عضلات نیز بهتدریج بازمیگردد. معمولا پس از سه ماه، فرد به سطح قابلقبولی از فعالیت دست پیدا میکند و بسیاری از حرکات طبیعیتر و بدون درد انجام میشود. با این حال، تکمیل فرآیند ترمیم و رسیدن به نهایت قدرت و انعطاف شانه ممکن است تا ۶ ماه زمان ببرد.
در نهایت، بیشتر بیماران طی ۶ تا ۱۲ ماه به نتیجه پایدار و مطلوب میرسند. رعایت مراقبتها، حضور منظم در جلسات فیزیوتراپی و پرهیز از فعالیتهای سنگین، نقش تعیینکنندهای در سرعت و کیفیت بهبودی دارد.
برای جراحی تعویض مفصل شانه میتوانید به دکتر احمدرضا میربلوک مراجعه کنید. مطب ایشان در آدرس تهران، خیابان شریعتی، بالاتر از میرداماد، نرسیده به مترو شریعتی، کوچه فلسفی، پلاک ۵، ساختمان پرشین، طبقه ۲ واقع میباشد.
بعد از جراحی شانه نیاز به فیزیوتراپی دارم؟
فیزیوتراپی پس از تعویض مفصل شانه بخش مهم و تعیینکنندهای از روند بهبودی است. نتایج جراحی زمانی کامل و ماندگار خواهند بود که تمرینات توانبخشی بهصورت صحیح و منظم انجام شوند. در ادامه، مهمترین جوانب فیزیوتراپی پس از این جراحی را در قالب زیرتیترهای کاربردی مرور میکنیم:
شروع فیزیوتراپی در هفتههای اولیه
فیزیوتراپی معمولا از چند روز تا یک هفته پس از جراحی، با حرکات بسیار ملایم و کنترلشده آغاز میشود. هدف در این مرحله، جلوگیری از خشکی مفصل، کاهش درد و بهبود گردش خون است. تمرینات اولیه کاملا تحت نظر متخصص انجام میشود و فشار بسیار کمی به شانه وارد میکند.
بازگشت تدریجی دامنه حرکتی
با کاهش ورم و درد، تمرینات گستردهتری طراحی میشود تا دامنه حرکتی شانه بهتدریج برگردد. این بخش شامل حرکات پاندولی، بالا بردن تدریجی دست و چرخشهای کنترلشده است. استمرار در این فرایند به جلوگیری از خشکی شانه و چسبندگی بافتها کمک میکند.
تقویت عضلات اطراف شانه
پس از بازگشت اولیه حرکت، تمرکز فیزیوتراپی به سمت تقویت عضلات اطراف شانه، بهویژه عضلات روتاتورکاف، میرود. تمرینات تقویتی به تثبیت مفصل جدید، افزایش تحمل شانه و بهبود عملکرد حرکتی کمک میکنند. این مرحله باید با دقت و بدون فشار ناگهانی انجام شود.
ارتقای عملکرد روزمره بیمار
در ادامه روند درمان، تمرینات بهگونهای طراحی میشوند که توان انجام کارهای روزانه مثل لباس پوشیدن، بلند کردن اشیای سبک یا رساندن دست به پشت سر بهتدریج بهتر شود. این مرحله به بیمار کمک میکند استقلال بیشتری پیدا کند و اعتمادبهنفسش در استفاده از شانه جدید افزایش یابد.
مدت زمان دوره فیزیوتراپی
برنامه درمانی معمولا بین ۶ تا ۱۲ هفته ادامه مییابد، اما بسته به شرایط فرد، سن، میزان آسیب قبلی و نوع جراحی ممکن است طولانیتر هم باشد. مهمترین نکته، تداوم تمرینات و رعایت دقیق توصیههای متخصص توانبخشی است تا نتیجه جراحی بهطور کامل تثبیت شود.
شاید این مطلب برای شما مفید باشد: پی آر پی شانه
رژیم غذایی بعد از جراحی تعویض مفصل شانه
تغذیه صحیح یکی از مهمترین بخشهای دوران نقاهت پس از جراحی تعویض مفصل شانه است. انتخاب مواد غذایی مناسب میتواند سرعت ترمیم بافتها را افزایش دهد، التهاب را کاهش دهد و به بازگشت انرژی بدن کمک کند. بسیاری از بیماران در روزهای بعد از عمل با کاهش اشتها، ضعف یا خستگی روبهرو میشوند و داشتن یک برنامه غذایی اصولی میتواند روند بهبودی را بسیار راحتتر و موثرتر کند.
در جدول زیر، مهم ترین گروههای غذایی و نقش هرکدام در بهبود پس از جراحی معرفی شدهاند تا با یک نگاه، بدانید چه خوراکیهایی برای بدن شما در این دوره مفیدتر است و از مصرف چه غذاهایی باید پرهیز کنید. این جدول میتواند راهنمای ساده و کاربردی شما برای انتخاب وعدههای روزانه باشد.
| گروه غذایی | مواد غذایی پیشنهادی | فواید برای بهبود | نکاتی که باید رعایت شود |
|---|---|---|---|
| پروتئینها | مرغ، ماهی، تخممرغ، عدس، لوبیا، توفو | ترمیم سریعتر بافتها و عضلات | مصرف روزانه کافی برای جلوگیری از ضعف عضلانی |
| لبنیات کمچرب | ماست، شیر، پنیر کمچرب | تامین کلسیم و تقویت استخوان و مفصل | از لبنیات پرچرب برای جلوگیری از افزایش وزن پرهیز شود. |
| سبزیجات تازه | اسفناج، کلمبروکلی، هویج، فلفل دلمهای | غنی از ویتامینها برای تسریع ترمیم زخم | بهتر است بخارپز یا خام مصرف شوند. |
| میوهها | پرتقال، کیوی، آناناس، سیب، توتها | غنی از ویتامین C برای کاهش التهاب | از میوههای بسیار شیرین در حد تعادل استفاده شود. |
| غلات کامل | نان سبوسدار، جو دوسر، برنج قهوهای | تامین انرژی پایدار در دوران نقاهت | از مصرف بیشازحد کربوهیدراتهای ساده پرهیز شود. |
| چربیهای مفید | روغن زیتون، آووکادو، مغزها، دانههای چیا | کاهش التهاب و کمک به جذب ویتامینها | از چربیهای ترانس و سرخکردنی اجتناب شود. |
| مایعات و آب | آب، دمنوشهای ملایم، آبمیوههای طبیعی | جلوگیری از کمآبی و کمک به ترمیم بدن | نوشابه، نوشیدنیهای انرژیزا و چای غلیظ محدود شود. |
| مواد غذایی ضدالتهاب | زنجبیل، زردچوبه، ماهی سالمون، بادام | کاهش ورم و درد در هفتههای اولیه | در حد تعادل و تحت نظر پزشک مصرف شود. |
| فیبرها | سبزیجات برگدار، جو دوسر، آلو خشک | جلوگیری از یبوست ناشی از داروهای بعد از جراحی | مصرف فیبر همراه آب کافی باشد. |
| محدودیتها | غذاهای فستفودی، چرب، شور و قندی | جلوگیری از التهاب و تاخیر در ترمیم | بهویژه در هفتههای اول حذف شوند. |
خوابیدن بعد از تعویض مفصل شانه چگونه باشد؟
خوابیدن پس از جراحی تعویض مفصل شانه یکی از چالش برانگیزترین بخشهای دوران نقاهت است، زیرا یک وضعیت نامناسب میتواند درد را تشدید کند یا به مفصل تازه جای گذاری شده فشار وارد کند. برای اینکه دوره بهبودی را راحتتر و ایمنتر پشت سر بگذارید، بهتر است در چند هفته اول طوری بخوابید که شانه در وضعیت کاملا محافظت شده و بدون حرکت قرار گیرد. روشهای زیر، بهترین و ایمن ترین حالتهای خواب پس از این جراحی هستند:
- خوابیدن بهصورت نیمهنشسته با استفاده از چند بالش پشت کمر و زیر دست
- قرار دادن یک بالش زیر بازوی عملشده برای جلوگیری از جابهجایی شانه
- استفاده از اسلینگ هنگام خواب در هفتههای ابتدایی، اگر پزشک توصیه کرده باشد.
- پرهیز از خوابیدن روی شانه عمل شده تا چندین هفته پس از جراحی
- خوابیدن به پهلوی مخالف همراه با یک بالش حمایتی بین بازوها برای حفظ تعادل
- اجتناب از خوابیدن صاف و بدون تکیهگاه در روزهای اول، زیرا باعث فشار روی مفصل میشود.
- استفاده از تخت یا صندلی راحتی در صورت دشوار بودن خواب روی تخت معمولی
- پرهیز از حرکتهای ناگهانی هنگام تغییر حالت خواب یا بلند شدن از تخت
به طور کلی، بیشتر بیماران حدود ۴ تا ۶ هفته نیاز دارند که با این سبک خوابیدن ادامه دهند تا درد کمتر شود و مفصل در موقعیت ثابت باقی بماند. با پیشرفت فیزیوتراپی و کاهش ورم، خوابیدن روی تخت معمولی و در وضعیتهای راحت تر نیز به تدریج امکان پذیر خواهد شد.
حمام کردن بعد از جراحی شانه از چه زمانی مجاز است؟
یکی از پرسشهای رایج در دوران نقاهت این است که چه زمانی میتوان پس از جراحی شانه دوباره حمام کرد. رعایت زمان مناسب و نکات ضروری در این مرحله اهمیت زیادی دارد، زیرا خیس شدن زودهنگام بخیهها میتواند خطر عفونت، تاخیر در ترمیم و حتی باز شدن زخم را افزایش دهد. آگاهی از زمان دقیق و روش درست حمام کردن، باعث میشود این بخش از مراقبتهای بعد از عمل را با اطمینان بیشتری انجام دهید. در ادامه مهمترین نکاتی که باید پیش از حمام در نظر داشته باشید آورده شده است.
- معمولا ۱۰ تا ۱۴ روز بعد از جراحی و پس از بسته شدن کامل زخم، حمام کردن مجاز است.
- تا قبل از این زمان فقط از شستوشوی اسفنجی یا دستمال مرطوب استفاده کنید.
- از خیس شدن محل بخیهها قبل از مجوز پزشک به طور کامل خودداری کنید.
- هنگام حمام، از آب ولرم و کوتاه مدت استفاده کنید.
- تا حد امکان شانه عمل شده را در تماس مستقیم با جریان آب قرار ندهید.
- از بالا بردن دست و انجام حرکات کششی هنگام حمام پرهیز کنید.
- پس از حمام، محل بخیهها را به آرامی خشک کرده و در صورت نیاز پانسمان را تعویض کنید.
- اگر قرمزی، ترشح یا بوی غیرعادی مشاهده شد، فورا با پزشک مشورت کنید.
- استفاده از وان، استخر یا سونا تا ۴ تا ۶ هفته پس از جراحی ممنوع است.
کی میتوانم دوباره بعد از تعویض مفصل شانه رانندگی کنم؟
زمان بازگشت به رانندگی بعد از تعویض مفصل شانه برای همه یکسان نیست، اما بیشتر بیماران طبق یک روند مشخص پیش میروند. هدف اصلی این است که شانه به اندازه کافی قدرت، ثبات و کنترل پیدا کند تا بتوانید بدون خطر، فرمان را بچرخانید، ترمز بگیرید و واکنش سریع داشته باشید. معمولا بین ۴ تا ۶ هفته پس از جراحی و تنها با تأیید پزشک، امکان رانندگی دوباره فراهم میشود.
در هفتههای ابتدایی، بازو در اسلینگ قرار دارد و شانه هنوز درگیر درد، محدودیت حرکتی و ضعف عضلانی است؛ به همین دلیل رانندگی نهتنها دشوار است، بلکه میتواند خطرناک هم باشد. پس از گذشت چند هفته و با پیشرفت فیزیوتراپی، دامنه حرکت و قدرت بازو بهتر میشود و فرد قادر است کنترل بیشتری روی فرمان داشته باشد.
نکته مهم این است که حتما باید توانایی استفاده از کمربند ایمنی، حرکت دادن فرمان، دنده، ترمز و انجام واکنشهای سریع را بدون درد یا محدودیت داشته باشید. علاوه بر این، مصرف داروهای مسکن قوی ممکن است هوشیاری را کاهش دهد؛ بنابراین باید قبل از رانندگی قطع شده باشد.
چه مدت بعد از جراحی تعویض مفصل شانه میتوانم ورزش را شروع کنم؟
شروع ورزش پس از جراحی تعویض مفصل شانه باید کاملا مرحلهبهمرحله و زیر نظر پزشک و فیزیوتراپیست انجام شود. عجله در بازگشت به فعالیتهای ورزشی ممکن است به مفصل جدید فشار وارد کند و روند ترمیم را مختل کند. به همین دلیل بهتر است شناخت دقیقی از زمانبندی استاندارد داشته باشید:
- هفته ۱ تا ۶:
فقط تمرینات بسیار ملایم فیزیوتراپی و حرکات کنترلشده برای جلوگیری از خشکی مفصل مجاز هستند. هیچگونه ورزش فعال یا پرفشار در این مرحله توصیه نمیشود. - هفته ۶ تا ۱۲:
با نظر فیزیوتراپیست، حرکات تقویتی سبک برای عضلات اطراف شانه آغاز میشود. ورزشهایی مانند پیادهروی سبک کاملا مجاز است، اما فعالیتهای بالای سر یا حرکات تکراری دست هنوز محدود هستند. - ۳ ماه بعد از جراحی:
در این مرحله اغلب افراد میتوانند ورزشهای کمفشار مانند دوچرخه ثابت، تمرینات سبک اندام تحتانی، کشهای ملایم مقاومتی و برخی حرکات کنترل شده شانه را شروع کنند. هنوز باید از وزنه برداری و ورزشهایی که حرکت سریع بازو دارند اجتناب شود. - ۴ تا ۶ ماه:
بسیاری از بیماران میتوانند فعالیتهای ورزشی معمول و متوسط را از سر بگیرند؛ مانند شنا (غیررقابتی)، تمرینات قدرتی سبک و حرکات کنترل شده در باشگاه. این بازگشت باید کاملا تدریجی باشد. - ۶ ماه تا یک سال:
پس از شش ماه و با تایید پزشک، بازگشت به بیشتر ورزشها امکانپذیر است. فعالیتهای پرتحرک یا ورزشهای بالای سر مانند تنیس، بدمینتون یا وزنهبرداری معمولا در ماههای پایانی سال اول و پس از ارزیابی دقیق جراح توصیه میشود.
بهطور کلی، بازگشت کامل به ورزش نیازمند حدود ۶ تا ۱۲ ماه زمان است. رعایت اصول توانبخشی و پرهیز از حرکات ناگهانی یا فشار بیشازحد، کلید موفقیت در این مسیر است.
بعد از جراحی مفصل شانه چه مدت باید استراحت کنم؟
یکی از پرسشهای مهم بیماران بعد از تعویض مفصل شانه این است که چه مدت باید استراحت کنند و در هر مرحله از نقاهت چه فعالیتهایی برایشان مجاز است. میزان استراحت در این جراحی، نقش بسیار مهمی در کیفیت ترمیم و عملکرد نهایی شانه دارد. اگر بدانید دقیقا چه زمانی باید استراحت کنید و چه زمانی میتوانید به فعالیتهای روزمره برگردید، روند بهبودی برایتان بسیار راحتتر و مطمئنتر پیش خواهد رفت.
در جدول زیر، یک برنامه زمانی واضح و قابلاعتماد ارائه شده تا بتوانید مرحلهبهمرحله پیشرفت کنید و بدون نگرانی بدانید در هر بازه چه کارهایی مجاز یا ممنوع است.
| بازه زمانی | میزان استراحت | فعالیتهای مجاز | مواردی که باید اجتناب شود |
|---|---|---|---|
| هفته ۱ تا ۲ | استراحت تقریبا کامل | راهرفتن داخل خانه، استفاده از اسلینگ، انجام کارهای بسیار سبک | بلند کردن اجسام، حرکت فعال دست، بالا بردن دست بالاتر از شانه |
| هفته ۲ تا ۴ | استراحت نسبی | لباس پوشیدن با کمک، حرکات ملایم تحت نظر فیزیوتراپیست | کارهای خانه، رانندگی، هرگونه فشار مستقیم به شانه |
| هفته ۴ تا ۸ | کاهش نیاز به استراحت | فعالیتهای سبک، رانندگی کوتاه با اجازه پزشک، ادامه فیزیوتراپی | حرکات سنگین، بالا بردن دست بالای سر، بلند کردن وزنه |
| ماه ۲ تا ۳ | بازگشت تدریجی به فعالیتها | انجام بیشتر کارهای روزمره بدون درد، دامنه حرکتی بهتر | ورزشهای پرفشار، حرکات ناگهانی |
| ماه ۳ تا ۶ | پایان دوره استراحت | فعالیتهای عادی روزمره، تقویت عضلات با تمرینات تخصصی | فشارهای شدید و فعالیتهای بسیار سنگین بدون نظر پزشک |
| ۶ ماه به بعد | استراحت خاص نیاز نیست | بازگشت به فعالیتهای کاملتر و برخی ورزشها طبق نظر پزشک | اجتناب از حرکات شدید یا نامطمئن که ممکن است به مفصل آسیب بزند. |
بعد از جراحی تعویض مفصل شانه چه کارهایی را نباید انجام داد؟
بعد از جراحی تعویض مفصل شانه، رعایت برخی محدودیتها نقش اساسی در روند ترمیم و جلوگیری از آسیب به مفصل جدید دارد. بسیاری از بیماران بهدلیل ناآگاهی از حرکات ممنوعه، ناخواسته به شانه فشار وارد میکنند و این موضوع میتواند روند بهبودی را طولانیتر کند. شناخت اینکه چه کارهایی در هفتهها و ماههای اول نباید انجام شود، کمک میکند دوره نقاهت را با آرامش و اطمینان بیشتری پشت سر بگذارید و نتیجه جراحی بهترین کیفیت ممکن را داشته باشد. در ادامه، فهرستی از مهمترین کارهای ممنوعه پس از این جراحی ارائه شده است.
- بالا بردن دست بالاتر از سطح شانه در هفتههای اول
- بلند کردن هرگونه جسم سنگین حتی چند کیلوگرم
- انجام حرکات ناگهانی، کششی یا چرخشی با دست عملشده
- خوابیدن روی شانه جراحیشده
- رانندگی در هفتههای ابتدایی بدون تایید پزشک
- کنار گذاشتن اسلینگ بدون اجازه جراح
- حمام کردن و خیس کردن محل برش قبل از اجازه پزشک
- انجام کارهای خانه مانند جارو زدن، شستن ظرفها یا حمل کیسهها
- انجام ورزشهای بالای سر مانند تنیس یا شنا در ماههای اول
- وارد کردن وزن بدن روی دست عملشده (تکیه دادن یا هل دادن اشیا)
- استفاده از دست برای باز کردن پنجره، چرخاندن کلید، یا حرکات مشابه
- مصرف خودسرانه داروهای مسکن یا رقیقکننده خون
- قرار دادن دست در حالتهای کشیده یا نامتعادل حین خواب
- شروع زودهنگام تمرینات سنگین بدون نظر فیزیوتراپیست
- قرار گرفتن طولانیمدت در وضعیتهای یکسان و بیحرکت
- انجام فعالیتهای شغلی سنگین یا نیازمند تکرار زیاد حرکات دست
- حمل کودکان، حیوانات خانگی یا وسایل حجیم
- فشار آوردن برای رسیدن به دامنه حرکت کامل قبل از زمان مناسب
