همه چیز درباره تزریق پی آر پی برای مفاصل: از مراحل تا نتایج واقعی

احتمالا برای شما پیش آمده است که یک درد قدیمی در زانو یا شانه گاهی بی خبر به سراغتان بیاید. اولش فکر می‌کنید مورد خاصی نیست، اما وقتی ادامه‌ دار می‌شود، دیگر راه رفتن یا حتی یک حرکت ساده شما را اذیت می‌کند. برای درمان این موضوع ممکن است هر پزشکی یک راهی برای درمان پیشنهاد دهد، برای مثال احتمالا یک پزشک به شما توصیه کند استراحت کنید و یک پزشک دیگر شما را به فیزیوتراپی بفرستد.  ولی در این میان، یک روش با نام تزریق پی آر پی وجود دارد. روشی که در آن از خون شما استفاده می‌شود تا کم‌ کم بافت آسیب‌ دیده را ترمیم کند. در این مقاله قرار است با هم بررسی کنیم که PRP دقیقا چیست و چه کسانی می‌توانند تزریق آن را انجام دهند. 

شما می‌توانید در ادامه توضیحات دکتر احمدرضا میربلوک را در مورد پی آر پی گوش دهید تا جواب سوال هایتان را خیلی سریع پیدا کنید.

تزریق پی آر پی چیست؟

تزریق PRP یا پلاسمای غنی از پلاکت یکی از روش‌های نوین و کم‌ تهاجمی در درمان آسیب‌های اسکلتی‌عضلانی است که بر پایه‌ی توانایی‌های طبیعی بدن در ترمیم و بازسازی بافت‌ها عمل می‌کند. در این روش، ابتدا مقدار کمی از خون فرد گرفته می‌شود، سپس با استفاده از دستگاه سانتریفیوژ، پلاکت‌های موجود در پلاسما جدا و غلیظ می‌شوند. این محلول غنی‌ شده، که سرشار از فاکتورهای رشد و ترمیمی است، مستقیما به ناحیه‌ی آسیب‌ دیده تزریق می‌شود.

این درمان به‌ ویژه در مواردی مانند آرتروز مفاصل، تاندونیت مزمن، پارگی‌های جزئی لیگامان‌ها و دردهای عضلانی کاربرد دارد. برخلاف درمان‌هایی مثل تزریق کورتون که بیشتر برای کاهش التهاب موقت استفاده می‌شوند، PRP به تحریک فرآیند ترمیم طبیعی بدن کمک می‌کند. به همین دلیل، اگرچه نتایج آن به سرعت قابل مشاهده نیست، اما بسیاری از بیماران پس از چند هفته، کاهش درد و بهبود تدریجی عملکرد را تجربه می‌کنند.

یکی از مزایای مهم این روش، طبیعی بودن آن است. چون ماده‌ی تزریقی از خون خود فرد تهیه می‌شود، احتمال واکنش آلرژیک یا عارضه جانبی جدی به حداقل می‌رسد. با این حال، موفقیت این درمان به عوامل متعددی از جمله شدت آسیب، ناحیه‌ی درگیر، نوع آماده‌سازی PRP و نیز رعایت مراقبت‌های پس از تزریق بستگی دارد.

تزریق پی آر پی چه فوایدی دارد؟

تزریق پی آر پی توسط بهترین دکتر تزریق پی آر پی فواید زیادی در درمان مشکلات ارتوپدی دارد. برخی از فواید این روش درمانی عبارتند از:

کاهش درد و التهاب مفاصل، تاندون‌ ها و عضلات	ترمیم بافت ‌ها و بهبود سرعت بهبودی	افزایش تولید کلاژن برای تقویت بافت ‌های همبند و مفاصل
کاهش نیاز به جراحی	بهبود عملکرد و تحرک	امنیت و کمترین عوارض جانبی

تزریق پی آر پی برای درمان چه مواردی به کار می‌رود؟

تزریق پی آر پی (PRP injection) برای درمان تعدادی از مشکلات و آسیب‌های عضلانی، استخوانی و مفصلی استفاده می‌شود. برخی از موارد شایع که در آن‌ ها از این روش استفاده می‌شود، عبارتند از:

1. آرتروز زانو

پی آر پی به کاهش درد، التهاب و بهبود عملکرد مفاصل مبتلا به آرتروز کمک می‌کند و در نتیجه نیاز به جراحی را کاهش می‌دهد.

2. آسیب ‌های تاندونی

آسیب‌ های مزمن به تاندون ‌ها، مانند تاندونیت، در نقاط مختلف بدن مثل تاندون آشیل، تاندون روتاتور کاف، یا تاندون‌ های مچ دست با تزریق پی آر پی درمان می‌شوند.

3. آسیب ‌های عضلانی

برای درمان آسیب‌ های عضلانی و کشیدگی‌ های عضلانی مزمن، پی آر پی به بهبود روند ترمیم کمک می‌کند.

4. پارگی لیگامان‌ ها

در برخی از موارد، پارگی‌ های جزئی لیگامان ‌ها، مثل پارگی ‌های رباط های زانو یا رباط‌ های دیگر، با پی آر پی بهبود می‌یابند.

5. آسیب‌ های غضروفی

پی آر پی به تحریک ترمیم غضروف‌ های آسیب ‌دیده کمک می‌کند و در درمان آسیب ‌های سطحی غضروف مفاصل، از جمله مفاصل زانو، مفید می‌باشد.

6. فشار بر روی دیسک ‌های بین‌مهره ای در ستون فقرات

در برخی موارد، از پی آر پی برای درمان آسیب ‌های دیسک ‌های بین ‌مهره‌ای یا دردهای مزمن ناحیه کمر استفاده می‌شود.

7. آسیب ‌های ورزشی

بسیاری از ورزشکاران از تزریق پی آر پی برای درمان آسیب ‌های ورزشی استفاده می‌کنند، به ‌ویژه در شرایطی که به بهبودی سریع و کاهش التهاب نیاز دارند.

8. آسیب‌ های مفصل شانه

مشکلاتی مانند سندروم شانه یخ زده یا آسیب‌ های روتاتور کاف در شانه با استفاده از پی آر پی درمان می‌شوند.

چند جلسه تزریق PRP نیاز است؟

تعداد جلسات مورد نیاز برای تزریق PRP (پلاسمای غنی از پلاکت) در تهران بستگی به نوع آسیب، شدت مشکل و پاسخ بدن بیمار به درمان دارد. در اغلب موارد، بیماران با ۱ تا ۳ جلسه تزریق بهبودی قابل توجهی را تجربه می‌کنند. این تزریق‌ها با فاصله زمانی ۲ تا ۴ هفته‌ای انجام می‌شوند تا بدن فرصت ترمیم بافت‌ها را پیدا کند.

برای مثال، در درمان آرتروز خفیف تا متوسط زانو، یک یا دو جلسه کافی است، اما در موارد آسیب‌ دیدگی تاندون‌ها یا لیگامان‌ها، ممکن است به ۳ جلسه یا بیشتر نیاز باشد. پزشک ارتوپد پس از ارزیابی شرایط بیمار، برنامه تزریق را به‌ صورت دقیق مشخص می‌کند. همچنین پیگیری‌های پس از تزریق نقش مهمی در ارزیابی میزان اثربخشی و تصمیم‌گیری درباره تکرار آن دارد.

تزریق PRP چگونه انجام می‌شود؟

همان طور که اشاره کردیم تزریق پی آر پی (PRP injection) روشی است که در سال‌های اخیر در درمان برخی آسیب‌های اسکلتی‌عضلانی به‌ ویژه در مفاصل و تاندون‌ها به‌کار گرفته می‌شود. روند انجام این درمان به‌ ظاهر ساده است اما اجرای صحیح آن نیازمند تجهیزات مناسب، دانش تخصصی و رعایت اصول بهداشتی دقیق است. مراحل انجام تزریق PRP توسط دکتر احمدرضا میربلوک به‌ صورت زیر می‌باشد:

۱. نمونه‌گیری خون از بیمار

فرآیند درمان با گرفتن مقدار مشخصی از خون وریدی (معمولا از بازو) آغاز می‌شود. این خون ماده اولیه‌ای است که از آن پلاسمای غنی از پلاکت تهیه می‌شود. بسته به نوع آسیب، حجم خون مورد نیاز ممکن است متفاوت باشد.

۲. جداسازی پلاکت با استفاده از سانتریفیوژ

نمونه خون در دستگاه سانتریفیوژ قرار می‌گیرد و با چرخش سریع، اجزای مختلف خون از یکدیگر جدا می‌شوند. هدف این مرحله، استخراج پلاسمایی است که بیشترین میزان پلاکت را در خود دارد؛ چرا که پلاکت‌ها حاوی فاکتورهای رشد و مواد ترمیمی ارزشمند برای بازسازی بافت‌های آسیب‌ دیده هستند.

۳. آماده‌ سازی برای تزریق

پلاسمای جدا شده در شرایط استریل آماده و داخل سرنگ کشیده می‌شود. در برخی مراکز، برای افزایش دقت، محل تزریق با سونوگرافی یا دستگاه‌های تصویربرداری مشخص می‌شود تا ماده دقیقا به ناحیه مورد نظر وارد شود.

۴. تزریق در محل آسیب‌ دیده

پس از ضدعفونی کامل پوست و اطراف ناحیه، پزشک تزریق را به عمق مشخص‌ شده انجام می‌دهد. برای تزریق به زانو، شانه، تاندون آشیل یا سایر مفاصل، دوز و محل دقیق اهمیت زیادی دارد. ممکن است در برخی موارد، تزریق با بی‌ حسی موضعی همراه شود تا ناراحتی بیمار کاهش یابد.

آیا تزریق PRP درد دارد؟

تزریق PRP در حوزه ارتوپدی معمولا با درد شدید همراه نیست، اما بی‌ حسی کامل هم ندارد. بیشتر بیماران هنگام تزریق احساس فشار یا سوزش خفیف را اعلام می‌کنند. این ناراحتی اغلب کوتاه‌ مدت است و با استفاده از بی‌ حسی موضعی قابل کنترل می‌باشد.

پس از تزریق، ممکن است درد، تورم یا احساس گرمای خفیف در محل ایجاد شود که معمولا نشانه‌ای از آغاز روند ترمیم است. این علائم طی ۲ تا ۳ روز کاهش می‌یابند. در موارد نادر، درد ممکن است کمی بیشتر طول بکشد، اما با استراحت، کمپرس سرد و داروهای ساده، قابل کنترل است.

در مجموع، درد تزریق PRP خفیف و موقتی است و برای اکثر افراد تجربه‌ای قابل تحمل به شمار می‌رود. در صورت ماندگاری یا شدت غیرعادی درد، توصیه می‌کنیم به پزشک مراجعه کنید.

دکتر احمدرضا میربلوک، فوق تخصص جراحی ستون فقرات و عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی، از چهره‌های برجسته در حوزه ارتوپدی در ایران به شمار می‌آید. ایشان با بهره‌گیری از دانش تخصصی و تجربه بالینی گسترده، در درمان بیماری‌های مرتبط با ستون فقرات، زانو و شانه تخصص دارد. در سال ۱۳۹۵، دکتر میربلوک مرکز جامع تخصصی و فوق تخصصی ارتوپدی را در تهران تاسیس کرد. ایشان به عنوان پزشکی متعهد و دلسوز، همواره به ارائه بهترین خدمات درمانی به بیماران خود اهتمام داشته است. او با رویکردی جامع و انسانی، تلاش می‌کند تا با بهره‌گیری از روش‌های نوین درمانی و تکنولوژی‌های پیشرفته، بهترین نتایج را برای بیماران خود به ارمغان آورد. دکتر احمدرضا میربلوک با اختصاص وقت کافی برای هر بیمار و توضیحات جامع در مورد روند درمان، اعتماد بیماران را جلب کرده است. همچنین، با مشارکت در سمینارهای بین‌المللی و به‌روزرسانی دانش خود، همواره در تلاش است تا بهترین روش‌های درمانی را به کار گیرد.

تزریق پی آر پی با تزریق کورتون در مفاصل چه تفاوتی دارد؟

تزریق پی‌ آر‌ پی (PRP) و تزریق کورتون هر دو برای کاهش درد و التهاب مفاصل استفاده می‌شوند، اما تفاوت‌های مهمی دارند که در ادامه به آن ها اشاره می‌کنیم:

1. ترکیب ماده تزریقی

• PRP (پلاسمای غنی از پلاکت): از خون خود بیمار تهیه می‌شود و حاوی فاکتورهای رشد و ترمیم سلولی است.
• کورتون (کورتیکواستروئید): یک داروی ضدالتهابی قوی است که التهاب را به‌صورت موقت سرکوب می‌کند.

2. مکانیسم اثر

• PRP: باعث تحریک روند ترمیم و بازسازی بافت آسیب‌دیده می‌شود.
• کورتون: فقط التهاب و درد را کاهش می‌دهد، بدون اینکه به ترمیم بافت کمک کند.

3. مدت اثر

• PRP: اثر آن ممکن است دیرتر شروع شود (چند هفته)، ولی ماندگارتر است و به بهبودی طولانی‌مدت کمک می‌کند.
• کورتون: اثر سریع‌تری دارد (در عرض چند روز)، ولی موقتی است و ممکن است بعد از چند هفته یا ماه از بین برود.

در جدول زیر، تفاوت‌های مهم بین تزریق پی‌ آر‌ پی (پلاسمای غنی از پلاکت) و تزریق کورتیکواستروئید (کورتون) در درمان دردهای مفصلی را در قالب جدول و به صورت یکجا بررسی کرده‌ایم.

ویژگی	تزریق PRP (پلاسمای غنی از پلاکت)	تزریق کورتون (کورتیکواستروئید)
نوع ماده تزریقی	پلاسمای غنی از پلاکت (گرفته‌شده از خون خود بیمار)	داروی ضدالتهاب قوی (کورتیکواستروئیدها)
هدف اصلی درمان	تحریک بازسازی بافت، ترمیم غضروف و کاهش التهاب	کاهش سریع التهاب و درد
اثرگذاری اولیه	تدریجی (چند هفته طول می‌کشد)	سریع (معمولا ظرف چند روز)
ماندگاری اثر	طولانی‌تر، چون بهبود بافت را هدف دارد	معمولا کوتاه‌مدت (چند هفته تا چند ماه)
عوارض جانبی بالقوه	کم (چون از خون خود فرد استفاده می‌شود)	احتمال آسیب به بافت، نازک شدن غضروف با تزریق مکرر
تعداد دفعات توصیه‌شده	محدود (۱ تا ۳ تزریق با فاصله چند هفته)	نباید زیاد تکرار شود (خطر آسیب به مفصل)
مناسب برای چه شرایطی؟	آسیب‌های مزمن، آرتروز خفیف تا متوسط، تاندونیت	التهاب‌های شدید و حاد، دردهای مقاوم

چه افرادی کاندیدای مناسبی برای تزریق پی آر پی هستند؟

کاندیدای مناسب برای تزریق پی آر پی کسانی هستند که دارای مشکلات عضلانی، استخوانی و مفصلی مزمن هستند و به درمان ‌های غیرجراحی پاسخ نمی‌دهند. برخی از ویژگی‌ ها و شرایطی که افراد در صورت دارا بودن می‌توانند این تزریق را انجام دهند، عبارتند از:

افراد با سن پایینتر از 60 سال	آسیب‌های مزمن تاندون ‌ها
آرتروز و مشکلات مفصلی	آسیب‌های ورزشی و غضروفی
افراد سالم با توانایی بهبود طبیعی بدن	افرادی که به دنبال گزینه ‌های غیرجراحی هستند.

به نقل از سایت PubMed در مقاله ارزیابی اثربخشی تزریق پلاسمای غنی از پلاکت (PRP) برای آرتروز زانو می‌توانید توضیحات تکمیلی درباره این روش را مطالعه کنید.

تزریق پی آر پی با سایر روش ها چه تفاوتی دارد؟

تزریق پی آر پی  نسبت به سایر روش‌ های درمانی مانند دارو درمانی، فیزیوتراپی یا جراحی مزایای خاصی دارد. برخلاف داروها که تنها علائم را تسکین می‌دهند و عوارض جانبی خواهند داشت، پی آر پی به طور مستقیم فرآیند ترمیم طبیعی بدن را تحریک می‌کند و از خون خود بیمار برای درمان استفاده می‌کند، که خطر واکنش ‌های آلرژیک یا عوارض جانبی را به حداقل می‌رساند.

در مقایسه با جراحی، پی آر پی یک روش غیر تهاجمی و بدون نیاز به بستری شدن است که به بهبودی سریع و درد کمتر منجر می‌شود. علاوه بر این، پی آر پی برای درمان مشکلات مزمن و آسیب‌ های عضلانی، استخوانی و مفصلی مفید است و باعث بهبود بافت‌ ها، کاهش التهاب و درد می‌شود.

قبل از تزریق PRP در زانو چه اقداماتی انجام دهیم؟

برای اینکه تزریق پلاسمای غنی از پلاکت (PRP) در ناحیه زانو بیشترین اثربخشی را داشته باشد و عوارض آن به حداقل برسد، رعایت چند نکته‌ پیش از انجام تزریق ضروری است که در ادامه به آن اشاره می‌کنیم:

• عدم مصرف الکل و سیگار: این مواد کیفیت پلاکت‌ها را پایین می‌آورند، از ۲۴ تا ۴۸ ساعت قبل از تزریق از آن‌ها دوری کنید.
• پرهیز از داروهای ضدالتهاب (NSAIDs): داروهایی مانند ایبوپروفن و ناپروکسن را ۷ تا ۱۰ روز پیش از تزریق قطع کنید، زیرا عملکرد پلاکت‌ها را کاهش می‌دهند.
• نوشیدن آب کافی: بدن باید هیدراته باشد تا خون‌گیری برای تهیه PRP آسان‌ تر و موثر تر انجام شود.
• قطع مکمل‌هایی مانند سیر، زنجبیل، امگا ۳: چون می‌توانند احتمال خونریزی یا کبودی را افزایش دهند.
• کاهش فعالیت فیزیکی شدید: برای جلوگیری از التهاب زانو، در روزهای منتهی به تزریق از فشار فیزیکی زیاد خودداری شود.
• اطلاع‌ رسانی کامل به پزشک: داروها، بیماری‌های زمینه‌ای یا سابقه حساسیت باید قبل از تزریق با پزشک در میان گذاشته شود.

دوره بهبودی بعد از تزریق پی آر پی چقدر طول می‌کشد؟

دوره بهبودی در دوران مراقبت های بعد از تزریق پی آر پی بین 1 تا 2 هفته طول می‌کشد، اما این زمان بسته به نوع آسیب، محل تزریق و شرایط فرد متفاوت می‌باشد. در ابتدا، بیماران درد یا تورم خفیف در ناحیه تزریق احساس می‌کنند که ظرف 2 تا 3 روز کاهش می‌یابد. پس از تزریق، به مدت چند روز فعالیت‌ های شدید و ورزش ‌های سنگین محدود می‌شود تا فرآیند ترمیم به درستی صورت گیرد.

اثرات نهایی پی آر پی در 4 تا 6 هفته پس از تزریق مشاهده می‌شود، زیرا بدن زمان نیاز دارد تا پلاکت ‌های غنی ‌شده را به طور کامل در فرآیند ترمیم و بهبود بافت ‌ها به کار گیرد. در برخی موارد، برای نتایج بهینه، چندین جلسه تزریق پی آر پی لازم است.

اگر پس از مطالعه اطلاعات این مقاله، تمایل دارید وضعیت خود را به‌صورت دقیق‌تر با دکتر احمدرضا میربلوک در میان بگذارید و جراحی خود را انجام دهید، کافیست فرم زیر را پر کنید. تیم مشاوره دکتر میربلوک در سریع‌ترین زمان ممکن با شما تماس خواهند گرفت.

نتایج پی آر پی چه زمانی قابل مشاهده است؟

نتایج تزریق پی آر پی  بعد از 4 تا 6 هفته قابل مشاهده است، زیرا این روش به تحریک فرآیند های ترمیمی بدن نیاز دارد که زمان ‌بر است. پلاکت ‌های موجود در پی آر پی فاکتورهای رشد را آزاد می‌کنند که باعث بهبود بافت‌های آسیب ‌دیده، کاهش التهاب و تسریع ترمیم می‌شود. در برخی بیماران، بهبود اولیه پس از 2 تا 3 هفته آغاز می‌شود، اما نتایج کامل معمولا پس از حدود 1 تا 3 ماه و با گذشت زمان بیشتر به تدریج قابل مشاهده می‌باشد.

تزریق PRP برای چه افرادی مناسب نیست؟

تزریق PRP (پلاسمای غنی از پلاکت) برای همه افراد مناسب نیست و در برخی شرایط ممکن است توصیه نشود. در ادامه مواردی را می‌بینید که PRP برای آن‌ها مناسب نیست یا با احتیاط باید انجام شود:

افراد با اختلالات خونی یا انعقادی مانند هموفیلی، ترومبوسیتوپنی (کمبود پلاکت)، یا بیماری‌های انعقادی دیگر. چون PRP نیاز به عملکرد طبیعی پلاکت‌ها دارد.

کسانی که داروهای ضدانعقاد مانند وارفارین یا هپارین مصرف می‌کنند. این داروها عملکرد پلاکت را مختل می‌کنند و احتمال خونریزی را افزایش می‌دهند.

افراد با عفونت فعال یا تب زیرا تزریق PRP در ناحیه‌ای که عفونت دارد، ممکن است وضعیت را بدتر کند.

بیماران مبتلا به سرطان فعال زیرا PRP حاوی فاکتورهای رشد است و در تئوری ممکن است رشد تومور را تحریک کند.

افراد مبتلا به بیماری‌های خودایمنی فعال و شدید مانند لوپوس یا آرتریت روماتوئید شدید. در برخی موارد این بیماران ممکن است واکنش غیرمنتظره‌ای به PRP داشته باشند.

افراد با دیابت کنترل‌نشده یا فشار خون بالا (کنترل‌نشده).این شرایط می‌توانند روند ترمیم را مختل کرده و خطر عوارض را افزایش دهند.

کسانی که به تازگی داروی کورتون تزریق کرده‌اند زیرا مصرف همزمان یا نزدیک به زمان تزریق PRP، اثر آن را کاهش می‌دهد.

نتیجه‌گیری

تزریق پی آر پی یک گزینه درمانی موثر برای بسیاری از مشکلات ارتوپدی است که به بهبود درد، التهاب و آسیب ‌های مزمن بدون نیاز به جراحی کمک می‌کند. این روش با استفاده از توانایی ‌های طبیعی بدن برای ترمیم بافت ‌ها، نتایج بلند مدت و بهبودی کارآمدی را به همراه دارد. با این حال، برای دستیابی به بهترین نتایج، مشاوره با بهترین دکتر تزریق پی آر پی و انتخاب روش درمانی متناسب با شرایط فردی ضروری است.